Harry van der Velde in gesprek met Anneleen Arnolds.

Interview gehouden op 6 april 2006.


Gewoon een woonhuis, denk je als je er langs loopt. Maar toch is daar het éénmansbedrijf ZICHT gevestigd. De oprichter en bedrijfsvoerder is Harry (1953), tot voor kort de voorzitter van de Buurtvereniging Ezelsdijk. Hij heeft het bedrijf zelf bedacht en bij zijn weten, is er ook maar één van in Nederland.

 

Harry, ik weet jij goed kunt tekenen. Je ontwerpt ook het affiche voor de exposities. Teken je al lang?

Jazeker, vanaf het moment dat ik in de schoolbanken zat en minder buiten mocht spelen, ben ik gaan tekenen: op de randen van mijn schriften, op vellen, op blaadjes. Eigenlijk tekende ik altijd en op alles wat los en vast zat. Dat is nooit meer veranderd. Mijn opleiding heb ik gehad op de Kunst Academie in Breda en ik studeerde af in de richting ‘grafisch ontwerpen en illustreren’. Ik heb stage gelopen in de Toondersstudio’s en heb daar tekenfilms leren maken. Meteen na mijn eindexamen heb ik me ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en ben ik voor mijzelf gaan werken.

Wat deed je nadat je startte met je eigen bedrijf?

Na de Academie heb ik posters ontworpen, ik heb voor uitgevers tijdschriften en enkele schoolboeken geïllustreerd, ook tekende ik stripverhalen. Ik kwam op een gegeven moment te werken voor een technische afdeling van Fokker. Daar tekende ik ‘exploded views’. Dat zijn tekeningen die laten zien, welke onderdelen er in een grote machine zitten en hoe die als detail in het geheel passen. De organisatie bij Fokker was in mijn ogen er een van: het paard achter de wagen spannen. Daar tekende ik een cartoon over, en dat betekende meteen een wending in mijn carrière. Ik werd door mijn manager uitgenodigd om bedrijfssituaties te analyseren en uit te tekenen, zodat ze inzichtelijker werden.

Je noemt jezelf een beelddenker. Wat is dat precies?

Een beelddenker denkt letterlijk in beelden; ik zie dus meteen een plaatje voor me, als er iets wordt gezegd. Ik noem een voorbeeld. Je hoort wel eens de uitdrukking: die man zit op zijn geld. Ik zie dan meteen een zak geld met een man er bovenop. Je kunt het een handicap noemen, maar ik heb er mijn beroep van gemaakt. Ik ben namelijk ook een systeemdenker: ik analyseer een situatie. Ik rafel die dus uiteen in logische elementen. Die elementen teken ik. Door ze te tekenen en op volgorde te zetten, verkrijg je enorm veel helderheid. Het is zelfs zo sterk: wat ik niet kan tekenen, kan ik niet begrijpen.

Als ik het kort zeg is het zo: goed kijken, betekenis geven aan wat je waarneemt, dan tekenen wat je snapt. Daarna voelen of het echt klopt en opnieuw kijken, denken, voelen en tekenen, net zo lang tot het glashelder is.

 

Wat verkoop je dan in je bedrijf? Wat is je product?

Ik verkoop duidelijkheid. Ik maak de werkelijkheid zichtbaar. Eén beeld zegt meer dan duizend woorden. Dat heb ik ervaren in de reclamewereld, waar ik ook heb gewerkt. Reclame is heel veel gebakken lucht , meestal maatschappelijk weinig relevant. Voor mij moet het wel ergens over gaan en werkelijk wat waard zijn voor de wereld, anders word ik doodongelukkig.  Ik ben een idealist en een dagdromer: ik weet dat alles mogelijk is. Ondoorzichtige processen en situaties maak ik helder en concreet door ze uit te tekenen en te voorzien van tekst. De tekst versterkt de beelden en de beelden versterken de tekst; dat is wederkerig.

Wie zijn je opdrachtgevers?

Die zijn heel divers: bedrijven, de politie, ministeries. Zo heb ik voor de beleidsmakers in Brussel in beeld gebracht hoe je meer systematisch naar het vastlopende Europese goederentransport kunt kijken en welke oplossingen al in beeld zijn. Ik ondersteun sprekers op vergaderingen en congressen, door uit te tekenen wat ze zeggen of wat dat doet bij de mensen. Wat er gebeurt, wat er wel of niet gezegd wordt, maak ik zodoende zichtbaar. Ik houd mensen een spiegel voor, ik maak gesprekken mogelijk. Het is namelijk makkelijker om te reageren op het plaatje van een directeur die slecht functioneert, dan op die directeur zelf.  Dat is veiliger en minder confronterend.

 

Los je ook de problemen op?

Nee, dat is niet mijn taak en dat is tevens een gevaarlijke illusie. De mensen horen hun eigen problemen op te lossen; dat moet ik niet gaan doen. Maar ik zoek interactie met de klant en steun hem in zijn zoektocht naar inzicht; ik teken net zo lang door, tot alle betrokkenen het plaatje goed vinden en vanuit een ruimer perspektief de situatie kunnen overzien. De puzzelstukjes in de processen kan ik wel onderkennen en logisch op elkaar laten volgen, maar de klant moet zijn eigen conclusies daar uit trekken. In de loop der jaren heb ik wel veel inzicht gekregen in organisatorische en culturele processen. Dat komt, omdat ik heel veel vraag. Door die vragen, creëer ik duidelijkheid voor de klanten.

Het eindresultaat is vaak een brochure, een poster of een folder.

Op mijn website kun je wel een indruk krijgen van mijn werk: www.zicht.com.

 

Harry, ik denk inderdaad dat je een  uniek bedrijf hebt bedacht en gerealiseerd. Mijn laatste vraag is altijd: heb je nog een tip voor de buurtbewoners uit de Ezelsdijkbuurt?

Misschien hebben anderen ook iets aan de beste tip die ik zelf ooit kreeg: “Laat je zelf kennen.” Ik had dat juist andersom geleerd maar ik heb nu nog dagelijks plezier van dit goede advies. Ik ken en accepteer mijzelf daardoor beter, omdat mensen er juist meestal heel prettig op reageren als je je laat kennen. En dat heeft me goed gedaan. Ik schaam me niet meer voor wat of wie ik ben en doe gewoon wat voor mij het makkelijkst is: plaatjes tekenen tot ik het snap. Dus dank je wel dat je me de ruimte gaf me hier te laten zien.

 

Héél graag gedaan en bedankt voor dit interview.

Anneleen Arnolds